Nhà gỗ xoan là công trình được nhiều gia chủ quan tâm nhờ ngân sách phù hợp và vẻ đẹp gần gũi. Tuy nhiên, gỗ xoan làm nhà có bền không, có phù hợp để sử dụng lâu dài hay không vẫn là băn khoăn lớn trước khi quyết định thi công. Vì vậy, bài viết sau sẽ giúp gia chủ hiểu rõ hơn về độ bền của gỗ xoan thông qua đặc điểm vật liệu, các mẫu nhà phổ biến và những kinh nghiệm đúc kết từ thực tế thi công.
Video về nhà gỗ xoan 3 gian
Nội dung chính
Gỗ xoan ta là gì? Đặc điểm của gỗ xoan
Gỗ xoan ta là loại gỗ tự nhiên được khai thác từ cây xoan trồng lâu năm tại Việt Nam. Gỗ xoan ta thường được sử dụng trong xây dựng nhà gỗ cổ truyền, các vật dụng nội thất truyền thống và các cấu kiện trong kiến trúc nhà gỗ. Gỗ xoan ta được đánh giá là loại gỗ dễ khai thác, dễ gia công, nguồn cung ổn định, phù hợp với các công trình nhà gỗ có quy mô vừa và nhỏ.
Một số đặc điểm của dòng gỗ xoan:
- Về màu sắc và thớ gỗ: Gỗ xoan ta có màu vàng nhạt đến nâu sáng, thớ gỗ thẳng, đều và các đường vân uốn lượn nhẹ nhàng. Đặc điểm này giúp tạo cảm giác mộc mạc, gần gũi, phù hợp với kiến trúc nhà gỗ truyền thống Bắc Bộ.
- Về độ cứng và khả năng chịu lực: So với các loại gỗ nhóm I như lim, táu, đinh, gỗ xoan ta có độ cứng ở mức trung bình. Trong thực tế, nhiều công trình nhà gỗ vẫn đảm bảo kết cấu ổn định nếu được tính toán tiết diện gỗ hợp lý.
- Về khả năng chống mối mọt và độ bền tự nhiên: Gỗ xoan ta không thuộc nhóm gỗ có khả năng chống mối mọt cao. Tuy nhiên, khi gỗ được khai thác đúng thời điểm, ngâm tẩm, xử lý chống mối mọt và hong khô kỹ lưỡng trước khi dựng nhà thì vẫn đảm bảo độ bền sau thời gian dài.
Nhà xoan có bền không? Đánh giá từ công trình thực tế
Trên thực tế, nhà xoan sẽ có độ bền ở mức khá nếu gỗ xoan được khai thác đúng tuổi và xử lý kỹ trước khi dựng nhà. Hai loại gỗ xoan được sử dụng phổ biến hiện nay là xoan ta và xoan đào. Tuy nhiên, gỗ xoan đào sẽ có độ cứng cáp hơn so với xoan ta.
Nhiều công trình nhà gỗ 3 gian, 5 gian tại khu vực Bắc Bộ vẫn có thể sử dụng ổn định sau hàng chục năm, kết cấu ít bị biến dạng nếu được thiết kế đúng tỷ lệ truyền thống và không vượt quá khả năng chịu lực của gỗ.
Độ bền của nhà từ gỗ xoan phụ thuộc phần lớn vào chất lượng của quy trình thi công và tay nghề, kinh nghiệm của đội ngũ hơn là loại gỗ. Các công trình được xử lý chống mối mọt, kiểm soát độ ẩm gỗ và có hệ móng – khung chuẩn kỹ thuật thường giữ được độ ổn định lâu dài bất kể là loại gỗ nào. Ngược lại, việc dùng gỗ non, không xử lý gỗ kỹ và thi công sai kết cấu, không đúng bản vẽ là những nguyên nhân chính khiến nhà xuống cấp nhanh hơn.
Các mẫu nhà gỗ xoan phổ biến hiện nay
Nhà từ chất liệu gỗ xoan hiện nay được nhiều gia chủ lựa chọn nhờ vẻ đẹp mộc mạc, gần gũi và độ bền ổn định. Với kiến trúc nhà gỗ miền Bắc, 2 mẫu nhà phổ biến nhất chính là nhà gỗ 3 gian và nhà gỗ 5 gian vì phù hợp với nhu cầu sinh hoạt, thờ tự và diện tích đất khác nhau.
Nhà gỗ xoan 3 gian
Nhà 3 gian gỗ xoan là kiểu nhà truyền thống quen thuộc, có bố cục cân đối với 1 gian giữa và 2 gian bên. Mẫu nhà này thường được sử dụng làm nhà ở kết hợp thờ cúng hoặc nhà thờ họ. Nhờ diện tích vừa phải, nhà 3 gian mang lại cảm giác ấm cúng, thông thoáng và giữ được nét kiến trúc truyền thống Bắc Bộ. Gỗ xoan với màu sắc sáng, thớ gỗ đều giúp không gian nhà gần gũi, phù hợp với nhiều gia đình hiện nay.
Cách bố trí gian nhà:
- Gian giữa dùng làm khu vực thờ cúng ông bà tổ tiên, thể hiện sự kính trọng đối với bậc đi trước.
- Gian 2 bên bố trí nội thất, phục vụ cho việc tiếp khách và sinh hoạt chung của gia đình.
- Trước nhà có thể kết hợp thêm tiểu cảnh, sân vườn nếu diện tích đất đủ rộng, tạo không gian thư giãn và gần gũi với thiên nhiên.
Nhà gỗ xoan 5 gian
Nhà gỗ xoan 5 gian mang lại sự bề thế và vững chắc hơn, phù hợp với khuôn viên đất rộng và những gia đình cần không gian sinh hoạt lớn. Bố cục 5 gian giúp phân chia công năng rõ ràng, thuận tiện cho sinh hoạt gia đình đông người hoặc làm nhà thờ họ quy mô lớn. Cũng như nhà gỗ 3 gian, gian giữa luôn là nơi linh thiêng nhất khi được bài trí bàn thờ tổ tiên một cách trang nghiêm.
Với vật liệu gỗ xoan, mẫu nhà này vẫn giữ được vẻ đẹp truyền thống, mộc mạc nhưng không quá nặng nề. Mẫu nhà gỗ 5 gian có thể kết hợp thêm các họa tiết đục chạm phong thủy như ngũ phúc, tứ linh,… để mang lại tài lộc và tạo điểm nhấn cho không gian.
Giá nhà gỗ xoan trên thực tế hiện nay?
Giá nhà từ gỗ xoan hiện nay phụ thuộc phần lớn vào chất lượng gỗ, kích thước gỗ và quy mô công trình. Trên thị trường, gỗ xoan được cung cấp với nhiều mức giá khác nhau. Trong đó, gỗ xoan chất lượng cao, gỗ già, đường kính lớn thường có giá dao động khoảng 10 – 15 triệu đồng/m3. Với các dòng gỗ xoan phổ thông, mức giá thường nằm trong khoảng 8 – 10 triệu đồng/m3. Nhà xoan còn phụ thuộc vào các yếu tố như: giá nhân công, giá dục chạm hoa văn, nội thất…
Kinh nghiệm thi công giúp nhà gỗ xoan bền đẹp theo thời gian
Độ bền và tính thẩm mỹ của nhà xoan không chỉ phụ thuộc vào vật liệu mà còn nằm ở quy trình thi công và cách kiểm soát từng hạng mục ngay từ đầu. Một số kinh nghiệm quan trọng giúp nhà gỗ duy trì độ ổn định và vẻ đẹp lâu dài:
- Chọn gỗ xoan chất lượng: Gỗ xoan dùng làm nhà cần đạt độ tuổi phù hợp, thân gỗ thẳng, ít mắt. Gỗ quá non sẽ dễ cong vênh, nứt nẻ sau khi dựng nhà, ảnh hưởng trực tiếp đến kết cấu tổng thể.
- Xử lý chống mối mọt và hong khô gỗ kỹ lưỡng: Trước khi thi công, gỗ xoan cần được ngâm tẩm hoặc xử lý chống mối mọt đúng quy trình, hong khô tự nhiên để ổn định độ ẩm.
- Thiết kế kết cấu phù hợp: Gỗ xoan có độ cứng ở mức trung bình, vì vậy cần thiết kế tiết diện cột, kèo và hệ khung hợp lý, tránh lạm dụng cho các hạng mục chịu lực quá lớn. Bố cục gian nhà được bố trí với tỷ lệ hợp lý cũng giúp công trình ổn định.
- Thi công móng chắc chắn: Móng nhà cần được làm chắc, cao ráo, đảm bảo thoát nước tốt để hạn chế ẩm từ nền đất ảnh hưởng đến kết cấu gỗ.
- Bảo dưỡng định kỳ: Sau khi hoàn thiện, gỗ xoan cần được kiểm tra định kỳ, sơn bảo vệ hoặc bổ sung thuốc chống mối khi cần thiết.
Có thể thấy, nhà gỗ xoan hoàn toàn có khả năng đáp ứng nhu cầu sử dụng lâu dài nếu lựa chọn đúng loại gỗ, thiết kế phù hợp và kỹ thuật thi công chuẩn. Độ bền của công trình không chỉ phụ thuộc vào vật liệu mà còn nhờ vào kinh nghiệm thi công và bảo dưỡng. Việc tìm hiểu và lựa chọn đơn vị uy tín sẽ giúp gia chủ đưa ra lựa chọn phù hợp và sở hữu công trình nhà gỗ bền đẹp.
Thông tin về kiến trúc Phúc Lộc
Hotline: 0973 812 666
Nhận tư vấn thiết kế: Th.s kiến trúc sư Nguyễn Huy Khiêm
Xưởng sản xuất: xã Cần Kiệm, huyện Thạch thất, Tp Hà Nội (dưới chân núi chùa Tây Phương)
>Tham khảo: những video hay về kiến trúc nhà cổ truyền
>Tham khảo: những dự án thiết kế đẹp mắt
>Tham khảo: Kiến Trúc Phúc Lộc
